วันที่ 3 พฤษภาคม 2566 เวลา 09.00 น. ตำบลปลาปาก อำเภอปลาปาก จังหวัดนครพนม
นายชัยณรงค์ กาญจะนะกันโห พัฒนาการจังหวัดนครพนม ลงพื้นที่เพื่อติดตามผลการขับเคลื่อนโครงการพัฒนาพื้นที่ต้นแบบการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักทฤษฎีใหม่ ประยุกต์สู่โคกหนองนา ในพื้นที่ตำบลปลาปาก จำนวน 2 แปลง ดังนี้
1. ศูนย์เรียนรู้ฯ โคกหนองนา บ้านหนองบัว หมู่ที่ 8 ตำบลปลาปาก โดยมีกำนันสง่า ตีเฟื้อย(เจ้าของแปลง) คอยให้การต้อนรับ ซึ่งแปลงดังกล่าวได้รับการประเมินผลการดำเนินงานเป็นศูนย์เรียนรู้ระดับ A (ดีเยี่ยม) มีฐานการเรียนรู้ที่หลากหลายตามแนวทางกสิกรรมธรรมชาติ สามารถเป็นคลังอาหารที่สมบูรณ์ทั้งแก่ครัวเรือนและชุมชนได้ ซึ่งแปลงนี้ได้รับงบประมาณจากโครงการพัฒนาพื้นที่ต้นแบบการพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักทฤษฎีใหม่ ประยุกต์สู่โคกหนองนา โมเดล (งบเงินกู้) ในปีงบประมาณ 2564 ขนาดพื้นที่ 3 ไร่ สภาพดินมีลักษณะดินร่วนปนทรายโดยวางแผนการขุดปรับพื้นที่เป็นแบบมาตรฐาน 1 : 2 ดำเนินการขุดปรับพื้นที่ระหว่างวันที่ 13 – 17 เมษายน 2564 และเริ่มมีการปลูกพืชเลี้ยงสัตว์ตั้งแต่วันนี้ 30 เมษายน 2564
ในการนี้กำนันสง่า ได้พาเยี่ยมชม ผลผลิตภายในแปลง ซึ่งมีพืชผักสวนครัว ไม้ผล ไม้เศรษฐกิจ กว่า 50 ชนิด อาธิมะนาวแป้นพิจิตร มะนาวแป้นรำไพ ลำใยเลียบ มะไฟ มะยงชิด พุทธานมสด เงาะ กล้วยหอมทอง กล้วยน้ำว้า กล้วยนากแดง อะโวคาโด้ มะม่วง ละมุดเลียบ ทุเรียน ขนุน น้อยหน่า สับปะรด มะละกอ ฯลฯ ผักสวนครัว ได้แก่ ตระไคร้ ใบมะกรูด ต้นหอม ผักชึ พริก ขิง ข่า ปลีกล้วย กะเพรา แมงลัก ผักหวานป่า ดอกแคร์ แตงกวา บวบ คะน้า มะเขือพวง มะเขือเปราะ ฯลฯ และมีปลานิลปลาตะเพียน ในหนองกว่า 5,000 ตัว โดยกำนันสง่าเปิดเผยว่าศูนย์เรียนรู้ของตนมีแหล่งอาหารที่อุดมสมบูรณ์สามารถเลี้ยงครัวเรือน และสร้างรายได้จากการจำหน่ายจนครัวเรือนมีรายได้เพิ่ม ในระยะนี้ผลผลิตที่สามารถจำหน่ายได้ มี กล้วยพันธุ์ต่างๆ ตะไคร้ และผักสวนครัวอีกจำนวนหนึ่ง เฉลี่ยเดือนละ 3,000 – 5,000 บาท คาดการณ์ว่าภายใน 5 ปี จะสามารถมีความมั่นคงทางรายได้เพิ่มขึ้นจากไม้ผลที่กำลังเติบโต อีกทั้งตนยังนำผลผลิตในแปลง เช่น แหนแดง ต้นกล้วย มาแปรรูปเป็นแหล่งอาหารให้กับสัตว์ต่างๆ ทั้ง ปลา เป็ด ไก่ ที่เลี้ยงเอาไว้ จนสามารถลดรายจ่ายและลดต้นทุนการผลิตได้เป็นอย่างดี
2. ศูนย์เรียนรู้ฯ โคกหนองนา บ้านวังยาง หมู่ 10 ตำบลปลาปาก โดยมีนายประสพโชค วาชัยยุง (เจ้าของแปลง) คอยให้การต้อนรับ พร้อมทั้งให้ข้อมูลแนวทางการพัฒนาพื้นที่พร้อมแนะนำฐานเรียนรู้ต่างๆ โดยเปิดเผยว่าตนมีความตั้งใจอย่างมากในการเข้าร่วมโครงการโคกหนองนาของกรมการพัฒนาชุมชน โดยวางแผนการขุดปรับพื้นที่ไว้เป็นแบบมาตรฐาน 1 : 2 ขนาด 3 ไร่ ได้รับงบประมาณในปี 2564 การขุดปรับพื้นที่แล้วเสร็จในวันที่ 22 เมษายน 2564 ตนเริ่มปลูกไม้ผลเพื่อหวังให้เป็นแหล่งอาหารในครัวเรือน ช่วงฤดูทำนาก็สามารถทำนาในแปลง โคก หนอง นา ซึ่งได้ผลผลิต เพิ่มมากขึ้นจากก่อนร่วมโครงการจำนวนกว่า 40 กระสอบ และหลังจากสิ้นสุดฤดูการเก็บเกี่ยว ตนก็เปลี่ยนแปลงนาให้เป็นแปลงผักสวนครัว และเลี้ยงสัตว์เพื่อให้เกิดการหมุนเวียนวัตถุดิบในพื้นที่ เช่น เลี้ยงไก่พันธ์ไข่ และเลี้ยงเป็ดโดยทำเล้าบนหนองให้มูลไก่เป็นอาหารปลา เลี้ยงวัวและนำมูลมาทำปุ๋ยอินทรีย์ เป็นต้น โดยได้น้อมนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของพ่อหลวง รัชกาลที่ 9 และทฤษฏีบรรได 9 ขั้น เป็นหลักในการดำเนินชีวิต ให้ครอบครัวมีคลังอาหารที่สมบูรณ์ มีพอกินพอใช้พออยู่พอร่มเย็น แล้วจึงแบ่งบันให้กับญาติสนิทมิตรสหาย ทำบุญทำทาน และจำหน่าย ตอนนี้ตนมีรายได้เพิ่มเติมจากการจำหน่ายผลิตผลทางการเกษตรที่ปลูกในพื้นที่โคกหนองนา รวมแล้วเป็นเงินมากกว่า 10,000 บาท/เดือน ผลผลิตที่จำหน่ายไปแล้วก็มี ทั้งกล้วย มะละกอ ผักบุ้ง ถั่วฟักยาว แตงกวา บวบ พริก มันเทศ อ้อย ตะไคร้ ผักกาด ไข่ไก่ ปลานิล ปลาตะเพียน หอยขม โดยช่องทางการจำหน่ายของตนส่งต่อให้ศูนย์สาธิตการตลาดบ้านวังยาง และพิชผักบางชนิดก็มีผู้ประกอบการร้านอาหารมารับซื้อถึงที่ จากการที่ตนอาศัยการสร้างเครือข่ายการแบ่งปันน้ำใจ และผลผลิตที่ได้ก็มีความสดใหม่มีคุณภาพดี จึงเป็นที่ต้องการของร้านค้าและชุมชน
พร้อมนี้ พัฒนาการจังหวัดนครพนม ได้ให้แนวทางให้การพัฒนาศูนย์เรียนรู้แก่ทั้ง 2 แปลง ในประเด็นต่างๆ ดังนี้
(1) ปรับปรุงศูนย์เรียนรู้ ให้มีป้ายข้อมูลความรู้ด้านเศรษฐกิจพอเพียงและโคกหนองนาอย่างชัดเจน
(2) การปรับปรุงฐานการเรียนรู้ให้มีกิจกรรมสาธิตที่เห็นผลสำเร็จเป็นรูปธรรมชัดเจนให้แก่ผู้ที่มาศึกษาดูงาน เช่น ฐานคนรักน้ำ เน้นย้ำการทำจุลินทรีย์บอล การทำแซนวิชปลา ฐานคนรักดิน การปลูกหญ้าแฝก การนำดินมาทำปุ๋ยหมัก การจัดทำน้ำหมักชีวภาพแนะนำให้ทำหลายรส พร้อมทั้งนำมากรอกใส่ขวดพลาสติก เพื่อโชว์และจำหน่ายเป็นการสร้างรายได้ให้กับครัวเรือนต้นแบบ ฐานคนรักป่า จัดทำเรือนเพาะชำกล้าไม้ไว้ปลูกในพื้นที่และจำหน่ายรวมถึงเน้นย้ำการปลูกป่า 5 ระดับ ฐานคนเอาถ่าน การทำเตาเผาถ่าน และน้ำส้มควันไม้มาใช้ประโยชน์พร้อมนำไปจำหน่ายเมื่อมีคณะมาศึกษาดูงาน
(3) ให้มีการจัดทำบัญชีรับจ่ายครัวเรือนเพื่อให้เห็นผลการดำเนินงานของแปลงโคกหนองนา อย่างเป็นรูปธรรม
ในการนี้ นายธวัช ภักดี พัฒนาการอำเภอปลาปาก มอบหมายให้นางภัทรานิษฐ์ คำสร้าง และนางสาววิมลรัตน์ เมตตา นักวิชาการพัฒนาชุมชนชำนาญการ ร่วมให้การต้อนรับ สนับสนุนและอำนวยความสะดวกในการลงพื้นที่ในวันนี้ด้วย
#โคกหนองนาปลาปาก#soilswherefoodbegins#Soils4Nutrition#FAO#GlobalSoilPartnership#MOI#กระทรวงมหาดไทย#บำบัดทุกข์บำรุงสุข#SDGsforAll#ChangeforGood#Kmit#อำเภอนำร่อง#PlapakSedzCityPhaseIปลาปาก : แดนสวรรค์“เศรษฐกิจฐานรากมั่นคง ชุมชนเข้มแข็งอย่างยั่งยืนด้วยหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง”ภาพ/ข่าว : New Normal พช.ปลาปาก