อธิบดี พช. ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมกลุ่มทอผ้าไหมกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ
วันที่ 15 ธันวาคม 2565 เวลา 11.00 – 12.00 น.
นายสมคิด จันทมฤก อธิบดีกรมการพัฒนาชุมชน พร้อมด้วย นายนิวัติ น้อยผาง รองอธิบดีกรมการพัฒนาชุมชน, นายจิรศักดิ์ สีหามาตย์ ผู้ตรวจราชการกรมการพัฒนาชุมชน, นายวรงค์ แสงเมือง ผอ.สำนักภูมิปัญญาท้องถิ่นและวิสาหกิจชุมชน และนางสาวณัฐนิช อินทสระ ผอ.กลุ่มงานส่งเสริมภูมิปัญญาท้องถิ่น ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมและให้กำลังใจกลุ่มทอผ้าไหมกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ และกลุ่มผ้าทอจังหวัดนครพนม โดยมี นายวรรณพล ต่อพล รองผู้ว่าราชการจังหวัดนครพนม, รองนายกเหล่ากาชาดจังหวัดนครพนม, นายทินกร ขันแก้ว นายอำเภอนาหว้า, นายสุรพล แก้วอินธิ พัฒนาการจังหวัดนครพนม, นางวรนุช กรุงเกตุ ผู้อำนวยการกลุ่มงานส่งเสริมการพัฒนาชุมชน หัวหน้าส่วนราชการระดับอำเภอ พัฒนาการอำเภอทุกอำเภอ ผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เจ้าหน้าที่พัฒนาชุมชนจังหวัด/อำเภอ กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน และผู้ประกอบการ OTOP ให้การต้อนรับ ณ วัดธาตุประสิทธิ์ ตำบลนาหว้า อำเภอนาหว้า จังหวัดนครพนม
จากนั้น นายสมคิด จันทมฤก อธิบดีกรมการพัฒนาชุมชน พร้อมด้วยคณะ ได้เยี่ยมชมนิทรรศการและกิจกรรมการดำเนินงานกลุ่มทอผ้าไหมกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ และกลุ่มผ้าทอจังหวัดนครพนม ดังนี้
– ชมนิทรรศการตามรอยพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดช มหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ในการเสด็จมาทอดพระกฐินต้น ที่วัดธาตุประสิทธิ์ ตำบลนาหว้า อำเภอนาหว้า จังหวัดนครพนม (ณ ศาลาโรงธรรม)
– ชมภาพเขียนประวัติการอพยพของชาวอำเภอนาหว้า (ณ โบสถ์วัดธาตุประสิทธิ์)
– ชมนิทรรศการความเป็นมาของกลุ่มทอผ้าไหมกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพ ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ประกอบด้วย 1) เรื่องราวการถวายผ้าไหมโดยราษฎร 6 คน 2) การจัดตั้งกลุ่มทอผ้าไหมกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพ ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ 3) ประวัติ 1 ใน 4 ทหารเสือ 4) ความสำเร็จของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ รางวัลต่าง ๆ ที่ได้รับ 5) โครงการส่งเสริมศิลปาชีพในจังหวัดนครพนม (ศูนย์ศิลปาชีพบ้านทันสมัย อำเภอปลาปาก และศูนย์ศิลปาชีพบ้านหาดแพง อำเภอศรีสงคราม) 6) กิจกรรมเฉลิมพระเกียรติฯ (การทอผ้าไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง) และชมผ้าไหมเตรียมถวายฯ เนื่องในโอกาสมหามงคลที่ทรงเจริญพระชนมพรรษา ครบ 90 พรรษา จำนวน 92 เมตร 7) สืบสาน รักษา ต่อยอด “ผ้าไทยใส่ให้สนุก” ตามพระดำริสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา 8) นิทรรศการคนรุ่นใหม่ หัวใจคือชุมชน
– ชมนิทรรศการสานพลังประชารัฐการตลาดสู่ความยั่งยืน ณ ตูบไทญ้อ ดังนี้ 1) นิทรรศการมีชีวิต ผ้าเอกลักษณ์ของจังหวัดนครพนม (ผ้ามุก) ผ้าอัตลักษณ์ ผ้าย้อมสมุนไพรและไม้มงคล โดยมหาวิทยาลัยนครพนม บริษัท ประชารัฐรักสามัคคีนครพนม (วิสาหกิจเพื่อสังคม) จำกัดและหุ้นส่วนการพัฒนา 2) จักสานกก/ไม้ไผ่ บ้านนาคูณใหญ่ ความร่วมมือการจำหน่ายผ่านตัวแทน และตลาดออนไลน์ โดย THORR
– นิทรรศการ “ร้อยหลาก พรรณราย ผ้าไทยนครพนม” ของกลุ่มทอผ้า 12 อำเภอ ณ บริเวณศูนย์นวดวัดธาตุประสิทธิ์
– ชมแหล่งเรียนรู้สืบทอดภูมิปัญญา “คลังภูมิปัญญาผ้าถิ่นไทย” ณ ศูนย์หัตถกรรมวัดธาตุประสิทธิ์
กลุ่มทอผ้าไหมกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ประวัติความเป็นมา สืบเนื่องจากวันที่ 13 พฤศจิกายน 2515 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และพระเจ้าลูกยาเธอทั้งสองพระองค์ ได้เสด็จพระราชดำเนินทอดผ้าพระกฐินต้น ที่วัดธาตุประสิทธิ์ หมู่ที่ 4 ตำบลนาหว้า ได้มีราษฎร จำนวน 6 คน รอรับเสด็จและทูลเกล้าถวายผ้าไหม เมื่อสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ได้ทอดพระเนตรผ้าไหมก็รู้สึกพอพระราชหฤทัยเป็นอย่างมาก เนื่องจากผ้าไหมมีลวดลายสวยงาม และเป็นเอกลักษณ์แบบพื้นบ้าน
เมื่อวันที่ 16 ธันวาคม 2515 สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงมีรับสั่งให้ท่านผู้หญิงสุประภาดา เกษมสันต์ ณ อยุธยา ราชเลขานุการในสมเด็จฯ พร้อมด้วยราชองครักษ์ พ.ต.ท.วศิษฐ์ เดชกุญชร ณ อยุธยา (ยศขณะนั้น) มาพบราษฎร 6 คน ที่ถวายผ้าไหมในคราวนั้น (เมื่อวันที่ 13 พฤศจิกายน 2515) ให้ทอผ้าไหมเพิ่มขึ้น แล้วนำทูลเกล้าถวายอีกคนละ 6 ผืน เมื่อได้ทอดพระเนตรผ้าไหมก็พอพระราชหฤทัย เป็นยิ่งนัก รับสั่งให้ราษฎรทอผ้าไหมเพิ่มจำนวนมากขึ้น แล้วนำทูลเกล้าฯ ถวายเป็นประจำทุกปี โดยมี ท่านผู้หญิงสุประภาดา เกษมสันต์ ณ อยุธยา ราชเลขานุการในสมเด็จฯ เป็นผู้ประสานงานและออกติดตามเยี่ยมราษฎรที่ทอผ้าไหมเป็นประจำทุกเดือนเพื่อรับทราบปัญหาและความต้องการของประชาชนอย่างใกล้ชิด จึงได้เริ่มส่งเสริมการทอผ้าไหมโดยอาศัยหลักการที่ว่า “ฟื้นฟูการทอผ้าไหมในช่วงว่างจากการประกอบอาชีพทำนา” เสริมรายได้ให้แก่ราษฎร เน้นการทอลวดลายพื้นบ้านและเป็นเอกลักษณ์ของชาวนาหว้า อย่างแท้จริง ต่อมา มีราษฎรสนใจทอผ้าไหมมากขึ้น จึงได้จัดตั้งกลุ่มทอผ้าไหม ในพระราชินูปถัมภ์ ของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ซึ่งถือว่าเป็นกลุ่มทอผ้าไหมแห่งแรกของประเทศ และได้โปรดพระราชทานจัดให้มีการอบรมสมาชิกกลุ่มทอผ้าไหมเพิ่มความรู้ในการทอผ้าไหมให้ได้มาตรฐาน และพระราชทานอุปกรณ์ในการทอผ้าไหมให้แก่สมาชิก พร้อมกับได้โปรดรับซื้อผ้าไหมที่สมาชิกทอขึ้นทุกปี
ปี พ.ศ. 2520 พระองค์ท่านได้มีรับสั่งให้จัดตั้งกลุ่มทอผ้าไหมบ้านนาหว้า เป็น “มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพพิเศษ ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์” ซึ่งประกอบด้วย กลุ่มทอผ้าไหมบ้านนาหว้า บ้านนาคูณใหญ่ บ้านท่าเรือ บ้านนางัว บ้านนาคอย และบ้านโคกสะอาด อำเภอนาหว้า จังหวัดนครพนม กลุ่มทอผ้าไหมบ้านเซียงเซา บ้านหนองนกทา อำเภอศรีสงคราม จังหวัดนครพนม
เมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2541 สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ มีรับสั่งให้ท่านผู้หญิงจรุงจิตต์ ฑีขะระ รองราชเลขานุการ ได้ตั้งชื่อกลุ่มทอผ้าไหมอำเภอนาหว้า ชื่อ “กลุ่มทอผ้าไหมกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ” (13 พฤศจิกายน 2515) ได้ชื่อนี้เพราะอำเภอนาหว้า เป็นกลุ่มแรกของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพของประเทศไทย
สมาชิกกลุ่มทอผ้าไหมชาวนาหว้า กลุ่มทอผ้าในพื้นที่จังหวัดนครพนม และทุกภาคส่วนต่างสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง จึงสืบสาน รักษา ต่อยอด ภูมิปัญญาสู่ลูกหลาน ชั้น 2 อาคารศูนย์หัตถกรรมวัดธาตุประสิทธิ์ เป็นแหล่งเรียนรู้กระบวนการทอผ้า ซึ่งบรรจุไว้ในหลักสูตรภูมิปัญญาท้องถิ่นของโรงเรียนบ้านนาหว้า และโรงเรียนนาหว้าพิทยาคม และโรงเรียนราษฎร์สามัคคี มีสมาชิกกลุ่มในพื้นที่อำเภอนาหว้าทั้งศูนย์หัตถกรรมวัดธาตุประสิทธิ และกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรทอผ้าไหมบ้านท่าเรือ รวม 184 คน ในโอกาสครบ 50 ปี แห่งน้ำพระราชหฤทัยที่พระราชทานศิลปาชีพแก่พสกนิกรไทย จึงมีการจัดกิจกรรมเฉลิมพระเกียรติฯ อย่างต่อเนื่องทุกปี และมีกิจกรรมทอผ้าไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง โดยสมาชิกได้ร่วมกันทอผ้าไหมเฉลิมพระเกียรติ ทูลเกล้าฯ ต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน ในปี 2564 มีการทอผ้าไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เนื่องในโอกาสมหามงคลที่ทรงเจริญพระชนมพรรษา ครบ 90 พรรษา จำนวน 92 เมตร
#WorldSoilDay
#GlobalSoilPartnership
#UNFAO
#กรมการพัฒนาชุมชน
#CDD
#SEPtoSDGs
#SDGforAll@Kmitl
นครพนม : เมืองแห่งความสุข
เศรษฐกิจฐานรากมั่นคงและชุมชนพึ่งตนเองได้ ภายในปี 2565
Change for Good